UBA logo
RST banner
RST logo

Erfgoeddag 27 April 2014
Erfgoeddag 27 April 2014 “Morsecode”
De Belgische Unie van de Amateur zenders – luisteraars “UBA” www.UBA.be doet inspanningen om de Morsecode te laten erkennen als Immaterieel Cultureel Erfgoed. 83 secties zijn over het grondgebied aangesloten bij de UBA, waaronder voor Limburg “RST” Radio Sint-Truiden www.on4rst.be. Op 27 april 2014 gaan de radio amateurs “RST” speciaal deze actualiteit in de kijker plaatsen door wereldwijd radio verbindingen te maken in Morsecode. Wat is Morse code? Morse code is een communicatiemiddel dat letters, leestekens en cijfers codeert om ze via een draad of draadloos te brengen. De code werd in 1835 uitgevonden en ontwikkeld door Samuel Morse met het doel deze te gebruiken voor de telegrafie. Telegrafie wil in het Grieks letterlijk zeggen “ver schrijven”. Het is dus een middel om berichten over te brengen op lange afstand. Bij de telegraaf kan men alleen maar kiezen uit twee toestanden: sleutel naar beneden (= stroom) of sleutel niet bediend (= geen stroom) en tijdsduur (kort of lang). Op deze manier kon men zeer vlug berichten overbrengen. Het gebruik van de morsecode vereist training en opleiding. Vermits dit niet meer professioneel gebruikt wordt, dreigt de kennis van de morsecode verloren te gaan. De radioamateurs zijn nog de enigen die actief de morsecode gebruiken om verbindingen te maken met andere radioamateurs verspreid over de wereld. Het was vroeger veruit de meest snelle vorm om een bericht over te maken via de kabel of via de lucht. Met de technologische vernieuwingen van de laatste 20 jaar (satellietcommunicatie; digitale communicatie, internet) heeft het zijn sociale en economische rol verloren. Maar het historisch belang dat deze communicatietaal had voor de mensheid in zijn 150 jaar bestaan was van cruciaal belang op verschillende gebieden: • economisch: voor die tijd zeer vlugge beursverrichtingen bvb • sociaal: denken we bij voor beeld aan de telegrammen • hulpverlening: redden van mensenlevens, vooral op zee • oorlogvoering: 100 jaar geleden werden de eerste telegrafie troepen ingezet tijdens WO I Daarom wenst de werkgroep het historisch belang van deze code te benadrukken en te promoten bij onze radioamateurs. Het is al bewezen dat dit de enige zekere vorm van communicatie is als alle andere communicatievormen falen (bvb door een grote stroomonderbreking). De morsecode wordt ook wel eens CW genoemd, naar de soort van zendmode gebruikt bij draadloze telegrafie (zie verder). Deze afkorting staat voor “Continuous Wave” vermits de zender wel of geen signaal zendt. Meer informatie Sociaal-culturele betekenis: De morsecode is opgebouwd uit een reeks punten en strepen. Punten worden ook “dit” genoemd en strepen “dah”. Een streep (dah) is driemaal zo lang als een punt (dit). De spaties binnen één letter zijn een dit lang. Tussen 2 letters is de spatie een dah en tussen 2 woorden 7 dits. De lengte van een punt (dit) is afhankelijk van de zendsnelheid. De snelheid van morsecode wordt uitgedrukt in woorden per minuut (wpm) en geeft aan hoe vaak het standaardwoord “PARIS” in één minuut gezonden kan worden. Het woord “PARIS” is dus .--. .- .-. .. … of fonetisch uitgesproken als: dit dah dah dit, dit dah, dit dah dit, dit dit, dit dit dit Gedurende meer dan 170 jaar werd de morsecode gebruikt door diverse diensten, zoals: Post en telegraafkantoren (telegrammen - Spoorwegen - Maritieme diensten - Het leger - Beurs en bankwezen - Weerstations - Wetenschappelijk onderzoek op moeilijke plaatsten zoals Zuidpoolexpedities - Radioamateurs - Recreatieve doeleinden bij de jeugdverenigingen (scouts bvb.) Morsecode werd in meer landen gebruikt dan er gesproken talen zijn. Het had het voordeel dat het universeel bruikbaar was. Het maakte het mogelijk om onafhankelijk van de taal met elkaar te communiceren, via o.a. de Q-code. De Q-code werd vastgelegd door de ITU om veel voorkomende vragen (en antwoorden) op een snelle manier te kunnen doorseinen door middel van 3 letters en al dan niet een vraagteken. Deze codes binnen allemaal met de letter “Q”, vandaar de naam. Een voorbeeld: Als men wil zeggen “Ik woon in Gent” zendt men “QTH Gent”. Eenvoudig en efficiënt. Met de komst van de satellietcommunicatie en de informatica kwam de morsecode snel in onbruik op het einde van de 20ste eeuw. De ITU[1] schafte het gebruik van morse af voor de scheepvaart in 1999. Daardoor daalt het aantal mensen die deze code machtig zijn drastisch. We moeten dit erfgoed in stand houden om het historisch belang ervan te kunnen begrijpen. De morsecode heeft ook zeer veel levens gered, vooral op zee. Op dit ogenblik zijn de radioamateurs de enigen die nog wereldwijd de telegrafie gebruiken en dus de morsecode in de praktijk gebruiken. Sommigen onder heb zijn daarin zo gebeten dat zij geen andere communicatiemodes gebruiken. Je vind deze mensen in alle landen en zijn van alle leeftijden, de oudste is 102 jaar oud en leeft in Frankrijk. De passie voor de morsecode brengt deze erg diverse groep van mensen samen, en zorgt ervoor dat deze gemeenschappelijke taal blijft leven. Het maakt deel uit van de leefwereld van deze mensen. Sommigen zijn daar zo bedreven in dat ze een bericht vlugger kunnen seinen dan de tijd die nodig is om een SMS te sturen. Een leuk weetje: als je een bericht ontvangt op je GSM is de kans groot dat je beltoon de morsecode voor SMS geeft...
U kan ons elke woensdag en vrijdag,
vanaf 20u, bezoeken in het hobbylokaal:

Campus Saffraanberg
Kazerne Kolonel Vlieger Renson
Blok 13 lokaal A -1.42
Luikersteenweg 371
3800 Sint-Truiden

Vind onze locatie m.b.v. dit  stratenplan .
Woensdagavond:
knutselen, meten, solderen enz.

Vrijdagavond:
activeren van het radiostation ON4RST of vergadering op de 1ste vrijdag van de maand.

Clubfrequentie: 145,275 MHz (FM)
Best bekeken met een min. resolutie van
1024x768 en IE8 of hoger.

© RST en RST vzw

Contact